 
ฉบับบวันอาทิตย์ ที่ 27 พฤศจิกายน พ.ศ. 2548
คอลัมภ์ : รหัสชีวิต
โดย : มนสิกุล โอวาทเภสัชช์
'เมื่อเราเป็นคนดีแล้วเราจะเก่งเอง'
ถึงวันนี้แล้ว น้อยคนนักจะไม่รู้จัก ดร.อาจอง ชุมสาย ณ อยุธยา นักวิทยาศาสตร์ไทยที่เข้าร่วมโครงการอวกาศไวกิ้งขององค์การนาซา ประเทศสหรัฐอเมริกา ในการออกแบบและสร้างอุปกรณ์ควบคุมการร่อนลงจอดของยานอวกาศไวกิ้ง 2 ลำลงสู่พื้นผิวดาวอังคารเพื่อการสำรวจเป็นผลสำเร็จจากการนั่งสมาธิบนภูเขาจนเกิดปัญญาญาณหยั่งรู้ขึ้น
ในวันเปิดตัวหนังสือ 'อัจฉริยะบนทางสีขาว' ซึ่งเป็นประวัติชีวิตของ ดร.อาจอง เรียบเรียงโดย สานุพันธ์ ตันติศิริวัฒน์ ที่ศูนย์หนังสือจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย วันนั้นหลายคนสงสัยว่า ที่อาจารย์อาจองฝึกสมาธิแล้วปล่อยวางทุกอย่าง ทำไมเกิดความหยั่งรู้ได้
"เราทราบดีว่า ทางพุทธศาสนาเราพูดถึง ศีล สมาธิ ปัญญา พอเรามีสมาธิ เรายกระดับจิตใจสูงขึ้น และมันจะไปสัมผัสกับสิ่งที่มีอยู่แล้วในตัวเราคือพุทธะ ผู้รู้ ผู้ตื่น ทำให้เราเกิดปัญญา ทำให้เราเกิดความรู้ด้วยตัวเราเองได้ อันนี้พิสูจน์กันมานานแล้ว ตั้งแต่สมัยพระพุทธองค์ ท่านได้ฝึกปฏิบัติ จนเกิดปัญญาตรัสรู้ ด้วยพระองค์เอง นี้เป็นตัวอย่างให้กับเราว่า บุคคลคนหนึ่ง สามารถตรัสรู้ได้ เพราะฉะนั้น เราทุกคนก็สามารถที่จะทำได้ ถ้าเราตั้งใจกันจริงจัง อย่างน้อยก็ให้เกิดปัญญา" |
 |
ที่โรงเรียนสัตยาไส จังหวัดลพบุรี ที่ดร.อาจองก่อตั้งขึ้นเพื่อสร้างคนดี เด็กที่นี่ปลูกข้าวปลูกผักกินกันเอง อาหารทุกชนิดไม่มีเนื้อสัตว์ เด็กๆ ตื่นแต่เช้าตั้งแต่ตีห้าครึ่งก็มานั่งสมาธิกันแล้ว อาจารย์อาจองอธิบายว่า พื้นฐานเด็กที่จะฝึกสมาธิได้ ต้องเริ่มต้นจากศีลก่อน การกินอาหารมังสวิรัติก็เป็นบาทฐานของศีลข้อ 1 เพื่อไปสู่สมาธิ วิธีช่วยเด็กให้ฝึกนั่งสมาธิเป็น ก็เลือกให้เขาทำในสิ่งที่ชอบ เช่น ถ้ามีดนตรีเบาๆ ถ้าเด็กฟังแล้วจิตใจสงบก็ได้เหมือนกัน
"อย่างที่โรงเรียนของเราจะเล่นดนตรีเป็นเพลงเบาๆ ไปด้วย แล้วเราใช้เสียงคุณครูค่อยๆ นำ ถ้าเราบอกเด็กที่สมาธิสั้น หรือนั่งสมาธิไม่เป็น บอกเอ้า สังเกตลมหายใจที่ปลายจมูกอย่างนี้ บางทีเด็กทำไม่ได้ เขาทำได้ประเดี๋ยวเดียว แล้วใจก็ไปอยู่ที่โน่นที่นี่ เพราะฉะนั้น การที่เราให้เสียงของคุณครู หรือผู้ปกครองนำไป ให้เขาฟังตามไปด้วย มีดนตรี จะช่วยได้มากเลย เด็กก็สามารถนั่งสมาธิกันได้ทุกคน ถ้าสนใจก็ไปนั่งดูเด็กเขานั่งสมาธิกันตั้งแต่ตีห้าครึ่ง"
ที่โรงเรียนสัตยาไสต้อนรับทุกคน ใครจะไปเยี่ยมไปพบก็ได้ ไปวันเสาร์อาทิตย์ก็ได้ ไปเรียนรู้ร่วมกับเด็กๆ ได้ทุกวัน เพราะว่านักเรียนที่โรงเรียนสัตยาไสเป็นนักเรียนประจำไม่ได้กลับบ้าน อาจารย์อาจอง เล่าว่า เมื่อเช้าก่อนที่จะมากรุงเทพฯ ก็มีคนมาเยี่ยมจากศรีสะเกษ มาตั้ง 170 คน มาตั้งแต่ตี 5
"แนวความคิดของผมที่ตั้งโรงเรียนนี้ตั้งแต่แรกเลย ผมคิดว่าเรานั้นต้องสร้างคนดีให้ได้ในสังคม ไม่ใช่แต่เฉพาะประเทศไทย เราต้องช่วยทั้งโลก ถ้าประเทศเราดีอย่างเดียว ประเทศอื่นเขาไม่ดีด้วย เขาก็จะเอารัดเอาเปรียบเรา หรือแกล้งเราได้ ในที่สุดเราต้องช่วยสังคมของโลกทั้งโลกเลย แนวความคิดก็คือ เมื่อเราเป็นคนดีแล้วเราจะเก่งเอง แต่ถ้าเราเน้นไปสร้างคนเก่ง คนเก่งแปลกอยู่อย่างหนึ่ งคือไม่ชอบคนอื่นเก่งเหมือนกับเรา เพราะฉะนั้นถ้าเราเก่งแล้ว เราจะไม่ช่วยคนอื่นเท่าไหร่ อาจจะพยายามช่วยบ้าง แต่ไม่ให้เก่งเท่าเรา เราจะได้เก่งต่อไป เราจะได้เด่นต่อไป"
อาจารย์ อาจอง ขยายความต่อถึงจุดอ่อนของคนเก่ง
"คนเก่งจะมีปัญหาตรงจุดนี้ ถ้าเผื่อเขาเห็นแก่ตัวมาก่อน และกลายเป็นคนเก่ง เขาทำลายโลกได้เลย เราก็เห็นประธานาธิบดีบุช ก็เป็นคนเก่ง ซัดดัม ฮุดเซ็นก็เป็นคนเก่ง ทำไมเขาต้องมาทำสงครามกัน ฆ่ากัน อันนี้ไม่ใช่วิธีของคนดี "
วิธีของอาจารย์อาจองก็คือ เราต้องสร้างคนดีเหนือสิ่งอื่นใด คนดี ยิ่งเขาได้ฝึกสมาธิ ปฏิบัติธรรม มีความสงบแล้ว เขาจะนึกถึงคนอื่นตลอด เขาจะทำประโยชน์ให้กับส่วนรวม
"ผมก็เลยตั้งโรงเรียนสัตยาไสขึ้นมา เพื่อเน้นในเรื่องสร้างคนดี มีจริยธรรม มีคุณธรรม แล้วก็เผยแพร่ออกไปยังต่างประเทศด้วย ไปช่วยเขาสร้างโรงเรียนหลายแห่ง ปัจจุบันก็สร้างโรงเรียนใน 35 ประเทศ โดยใช้รูปแบบอันเดียวกันกับที่โรงเรียนสัตยาไส ในจังหวัดลพบุรี ขณะนี้มีโรงเรียนทั้งหมด 57 แห่ง ใน 35 ประเทศ"
 |
ดร.อาจองย้ำว่า สิ่งที่สำคัญที่สุดของความเป็นมนุษย์คือความรัก ความเมตตา สองสิ่งนี้ทำให้คนเราเสียสละทุกสิ่งทุกอย่างเพื่อส่วนรวม คำนึงถึงส่วนรวมไม่ใช่คิดถึงแต่ตัวเอง และช่วยเหลือคนอื่นตลอดเวลา
"เราทราบดีว่า ทางพุทธศาสนาเราพูดถึง ศีล สมาธิ ปัญญา พอเรามีสมาธิ เรายกระดับจิตใจสูงขึ้น และมันจะไปสัมผัสกับสิ่งที่มีอยู่แล้วในตัวเราคือพุทธะ ผู้รู้ ผู้ตื่น ทำให้เราเกิดปัญญา ทำให้เราเกิดความรู้ด้วยตัวเราเองได้ อันนี้พิสูจน์กันมานานแล้ว ตั้งแต่สมัยพระพุทธองค์ ท่านได้ฝึกปฏิบัติจนเกิดปัญญาตรัสรู้ด้วยพระองค์เอง นี้เป็นตัวอย่างให้กับเราว่า บุคคลคนหนึ่งสามารถตรัสรู้ได้ เพราะฉะนั้นเราทุกคนก็สามารถที่จะทำได้ ถ้าเราตั้งใจกันจริงจัง อย่างน้อยก็ให้เกิดปัญญา" |
"พอมีความรักความเมตตาแล้ว ไม่ว่าทำอะไร มันออกมาเป็นความประพฤติชอบหมด พอเรามีสิ่งเหล่านี้ เวลาเราช่วยเหลือคนอื่น เรามีความสงบสุขมากเลย ความสงบสุขคือคุณค่าของความเป็นมนุษยอีกอย่างหนึ่ง ถ้ามนุษย์มีความสงบสุขแล้ว เราจะไม่ออกไปเที่ยวเตร่ ไม่สนใจหายาเสพติด หรือไปเที่ยวตามสถานเริงรมย์ทั้งหลาย เพราะสิ่งเหล่านั้นมันกระตุ้นอารมณ์ เมื่อเรามีความสงบสุข มีสมาธิ ยกระดับจิตใจสูงขึ้นก็จะเข้าไปสู่พุทธะ ผู้รู้ผู้ตื่นที่อยู่ในตัวเรา จิตใจที่สูง ที่อยู่ในตัวเรา ที่ผมเรียกว่าจิตเหนือสำนึก"
ความสำคัญของจิตเหนือสำนึก
"จิตเหนือสำนึกนี่เอง จะช่วยให้เกิดปัญญา เกิดความรู้ และเราจะเข้าใจความจริง ว่าความจริง นั้นคืออะไร ความจริงนั้นผมถือว่าเป็นคุณค่าความเป็นมนุษย์อีกอย่างหนึ่ง เมื่อเรารวมทุกอย่างโดยอาศัยความรักความเมตตาแล้ว สิ่งที่จะเกิดขึ้นคือ อหิงสา การที่เราจะแก้ปัญหาโดยไม่ใช้กำลัง เราจะไม่ใช้พลังไปในการสู้รบกัน แต่เราจะใช้วิธีทางสันติ ใช้ความรัก ความเมตตา เพราะฉะนั้นอหิงสา คือการไม่ใช่กำลังเลย นี่คือคุณค่าความเป็นมนุษย์ 5 ประการที่ผมใช้สอนเด็ก คือ ความรักความเมตตา, ความจริง, ความประพฤติชอบ, ความสงบสุข และอหิงสา"
สำหรับโรงเรียนสัตยาไส ที่ไปสร้างในจังหวัดลพบุรีนั้น ดร.อาจองอธิบายว่า เพราะต้องการสร้างเป็นโรงเรียนประจำ ต้องการบรรยากาศที่ดี มีน้ำไหลตลอดเวลา มีป่าไม้ มีหุบเขา เพื่อจะได้หลอมจิตใจของเด็กให้ใกล้ชิดกับธรรมชาติ ที่ต้องการให้เป็นโรงเรียนประจำเพราะต้องการให้เขาฝึกสมาธิตั้งแต่เช้ามืด ฝึกตื่นแต่เช้า เพราะตอนเช้าเป็นเวลาที่อากาศสดชื่น ทำให้จิตใจเบิกบานและตื่นรู้ พร้อมที่จะกระทำกิจใดๆ ไปทั้งวัน
จึงไม่น่าแปลกใจว่า เด็กๆ ที่นี่เต็มเปี่ยมไปด้วยรอยยิ้ม อ่อนน้อมถ่อมตน และกล้าคิดกล้าถามกันทุกคน
ล้อมกรอบ
สอบถามข้อมูลโรงเรียนสัตยาไส จ.ลพบุรี โทร.0-3646-2334 -7
|
